MEAMs – 18 năm, tạp hóa, lộn xộn

1. 70% cơ thể là âm nhạc
Có thể hơn xíu :v
Thi thoảng một giai điệu vang lên, cơ chế kia mở cửa, ba lại bị kéo ngược về vùng nào đó trong ký ức, về thuở cơ hàn, nhưng_mà_vui :v của Tây Nguyên thời tiền sử những năm đầu 2000s.
Căn nhà thôn 4 của ông bà cố, bài Happy New Year, mùa mưa như trút nước, những đêm đông gió lùa rét căm, đám trẻ co ro trong căn nhà sàn hồi chưa bị cháy, kỷ niệm cùng với ông bà nội và Nga Hà, thời chưa có điện, tiếng guitar dưới ánh đèn dầu, các anh chị em họ hàng tụ tập hát hò, mùa thu hoạch đậu nành, mùi đất bazan, thời cong đít đạp xe đạp đi học cùng lũ bạn trâu chó, trong những tiếng cười sảng, TV trắng đen trước khi chuyển sang có màu, điện thoại Tàu – đêm nằm cười như thằng khùng, phải nhắn cho hết gói 200 sms cho mẹ con mỗi ngày, XoneFM, võ lâm 2, mấy món ruột của bà nội con nấu cho ba trước khi bà trường chay…18 năm ba sống trong thế giới đong đầy tình cảm gia đình, họ hàng, mối tình đầu của ba, bè bạn, những mơ ước viển vông =))… mãi mãi như một kho báu – Chắc cũng là một dạng hội chứng của người quá nhạy cảm — Highly Sensitive Person (HSP) :))

2. Bài Happy New Year
2.1 Gia đình rời Nam Dong
1998, Ông bà nội bán nhà đất + 2 xe máy từ Nam Dong xuống Krông Nô mua đất, khai hoang làm rẫy.
Tài sản: 12tr
Mua căn nhà ngoài đường 27tr + 2 ha rẫy lâm trường giá 8tr.
Nợ: 23tr
Ba ở lại Nam Dong sống với ông bà cố, 4 người kia vô rừng làm Tarzan @@

2.2 Căn nhà của ông bà cố
1999 Nam Dong đã có điện, xem TV màu và nghe đài băng Cassette. Bà cố người gốc Nam Định nhưng sống ở miền Tây khá lâu thành ra bà nghe cả chèo, tuồng cổ lẫn cải lương miền Nam. Đối với ba mấy môn nghệ thuật truyền thống tuy không nghe quá nhiều nhưng nó tồn tại trong ba một cách tự nhiên, mỗi lần nghe lại nhớ về bà cố, nhớ tới ông cố. Năm nay ông cố 93 tuổi, bà cố lên trời 6 năm rồi…

Sinh thời bà chưa được nhận món quà nào từ ba, ba chỉ kịp mỗi năm đưa con về Rạch Giá thăm bà. Và có lẽ đây cũng là món quà quý giá nhất, ba và Rim đang có được với bà cố. Những đứa chắt sau này đâu còn được bà bế ẵm, thơm má và bóc hạt dưa cho ăn như Rim…
Ba dễ khóc khi nhớ tới bà cố của con, không biết trên kia bà cố có nhớ mấy đứa nhà mình không ha ….

Bài hát ám ảnh ba đầu tiên: Happy New Year phát trên TV và loa phóng thanh, góc vườn mé gần đường lớn. Mùi pháo cối, pháo tép đêm giao thừa và sáng mồng 1, ông bà chẻ lạt tre gói bánh chưng, bếp củi gần chuồng heo :v, ba đu theo người lớn lên chùa, cái gác măng giê có 4 cái chén dưới chân đổ đầy nước, kẹo alpenliebe mỗi lần Rạch Giá lên chơi. Khoảng cách đời giống giữa Kiên Giang vs Đăk Lăk ngày đó lớn lắm, kiểu BMT vs vùng sâu tít tắp dưới buôn bây giờ vậy. Mỗi khi có ai Rạch Giá lên chơi là đám con trẻ rộn ràng, hú hét :v

Bài hát quỷ. Nghe chỉ thấy buồn và buồn, nhưng mà chưa bao giờ ba ghét nó, ba không thể ghét được…

3. Krông Nô thời đồ đá
3.1 Về lại Krông Nô
Học kỳ 2 năm lớp 1 ba được đón về Krông Nô với ông bà nội, sau đó ít năm ông bà cố cũng bán nhà Nam Dong, đoàn tụ sống gần các con, các cháu.
Hồi đó Nga còi cọc mà phải đạp xe đi học, ba ngồi sau ba trên chiếc xe đạp khung ngang, chị lớp 3 đèo bòng em lớp 1. Giờ con lớp 4 ba mẹ còn phải lo từng tí. Nghĩ lại thương Hai Nga con ghê :D, con nít thời đó quả thật kiên cường.

Ngày đầu nhập học LHP, sáng ba được bà chở đi học nhưng trưa tự lội bộ về nhà sàn. Trên đường đi chung với đám con Cúc, Thằng Sang, con Hằng. First look — thế giới trong mắt một đứa trẻ 6 tuổi, lần đầu trải nghiệm cung đường miền chó ăn đá gà ăn sỏi: Như lạc vào một khu rừng già với nhiều cây gỗ lớn, thân cao và tán che phủ bầu trời, hồi đó thì chưa biết gì về “crown shyness”. Ngước mặt lên để có thể trông thấy một chút bây bay là là.
Tụi ba dừng nghỉ chân ở một vạt rừng tách(người địa phương gọi cây gỗ tếch=tách) cách LHP chừng 1-2 km.
Chỉ có tiếng chim kêu vượn hú( 4 đứa giả làm loài linh trưởng), và một con đường đất cấp phối đi xuyên qua khu rừng, lòng đường vừa lọt rãnh xe bò hoặc xe độ (một loại xe khung sắt tự chế với động cơ là máy diesel phục vụ nông nghiệp), chia thành làm ba làn, ở giữa là cỏ dại, lá rụng, vài vũng nước, hai bên vệt bánh xe đi nhiều nhẵn thín và rẽ lá cây lộ ra nền đất đỏ. Đặc trưng của khu vực Tây Nguyên.

Một buổi trưa không nắng, mây âm u, nơi rừng thiêng nước độc, coi chừng thích khách :v

p/s: trái của cây tách cứng như gỗ, trong có nhiều hạt nhỏ li ti, dùng đá đập ra ăn rất thơm và ngọt, giống hạt của hạnh nhân nhưng ngon hơn nhiều…

Lớp 1 ba học Lê Hồng Phong, 2-3 Lê Lợi, 4-5 lại ra LHP.
– Lý do khoảng cách: Lê Lợi ── 1 km ── Nhà ông cố ── 3 km ── Nhà ba ── 5 km ── LHP.
Lớp 2 chuyển về Lê Lợi để ba tiếp tục ở nhà ông bà cố cho tiện đường.
– Bullshit trên trời rơi xuống – cuối lớp 3 : Trường Lê Lợi có 1 chuyện khù khoằm đếch chịu được. Lớp có vài mống đạt HSG thôi, nhưng quỹ khuyến học trường chỉ còn mấy đồng, ba HSG trên học bạ, “vô tình” không được nhận thưởng ngày tổng kết. Bà nội con lên ban giám hiệu combat 1 trận sống mái rồi chuyển trường luôn. :v. Vụ này thấy bà nội con khá là ngầu lòi :))
LHP thì như cá gặp nước rồi, toàn dân tộc KING. Ba tạm chia tay đám bạn Lê Lợi, hẹn gặp lại ở cấp 3.

3.2 Bốn năm dưới ánh đèn dầu
Bốn năm gia đình 5 người sống quây quần dưới ánh đèn dầu mỗi đêm. Đến khoảng cuối 2003 hoặc năm 2004, quê mình mới có điện.

Kỷ niệm về căn nhà sàn cũ:
Ông bà nội con đi làm rẫy, mấy chị em ở nhà tự chơi với nhau, ba hay dựng cái bàn nhựa với mấy cái ghế nhựa. Rồi phủ chăn lên và làm cái hang, chui ra chui vô. Ba nghĩ rằng ma sẽ không vào được cái hang kiên cố của ba :v

Bà nội con luộc mấy trái trứng gà, ủ trong chăn để trong giường. Trưa chị em lôi ra ăn với cơm chan nước mắm. Nhớ có lần ba chạy ra ngoài đường trước cửa nhà, bẻ mấy lá giong rừng và cuộn cơm lại, giả vờ là bánh chưng ăn cho ngon.

Con đường cái trước mặt nhà mình ngày ấy rất ít xe cộ qua lại, 2 bên là cây cối cỏ dại mọc um tùm. Nhà này cách nhà kia vài trăm mét, chẳng thấy bóng người. Khu dân cư nằm giữa hai con suối, một lớn một bé, chính giữa là con đường đất. Nhà mình nằm sát suối lớn, nhà chú Đại sát suối bé. Nhìn qua hai con suối là hai dãy núi chạy song song, uốn lượn. Vùng này nền đất rất chắc, lại có sông suối tự nhiên thoát nước nên chẳng phải lo chuyện sạt lở bao giờ.

Trời mưa đường đất trơn như cầu tuột, ba chẳng giày dép gì cứ vậy phi ra trượt một mình, bao phê,rồi uỵch… mông ba chạm mặt đất và khóc không ra tiếng, vừa đau vừa ôm mông, chạy tọt vào nhà khóc tiếp. Hai đứa kia cũng khóc, 3 chị em ôm nhau khóc. Đứa khóc vì đau, và còn một nỗi quắn quéo tột độ ngày ấy: nước thượng nguồn mùa mưa đổ về cuồn cuộn đục ngàu, thân cây lớn, gỗ tạp, cành lá dập dềnh như lẩu băng chuyền suốt ngày đêm. Ngồi trong buồng ngủ, ngó qua cửa sổ mà hãi tè ra quần, rồi tưởng tượng cảnh ông bà con đi làm về bị té hoặc cây cầu duy nhất bắc ngang qua suối là 1 thân cây tạm bợ, bị nước cuốn trôi mất.

Cứ ôm nhau mà khóc rống, mấy suy nghĩ tiêu cực manh nha của bọn con nít hahaha…
>> Cơ chế Sơ đồ nhận thức sớm (Early Maladaptive Schemas) và Thảm họa hóa (Catastrophizing) của não bộ đang phát triển.

Guitar, hát hò, những đêm tụ tập

Nhà mình có cây guitar và giọng hát top server của ông con. Ông và bà đều mê đi Karaoke từ thời Nam Dong, xuống đây thì hát chay.

Ba nhớ những đêm thu hoạch, rửa bạt — cách gọi chiêu đãi sau một mùa vụ, dù thành công hay thất bát gì cũng rửa hết. Mọi người tụ tập ăn uống và hát, các bài của Tây Nguyên: Giấc mơ Chapi, Chuyện giàn thiên lý, Ngọn lửa cao nguyên, Chuyện tình người trinh nữ tên Thi, Ly cà phê Ban Mê, Còn thương nhau thì về Buôn Ma Thuột — kinh cmn điển… và…nhiều lắm.

Dọn đất khai hoang, lều tạm, cơm chan nước chanh
Hà Úc hồi bé tí đã biết ca: “Làng tôi đây quanh năm chỉ ăn cá chẳng có chút thịt nào.”
Tất nhiên là do người lớn mớm lời, nhưng thực tế cuộc sống bấy giờ đúng như câu hát, ước mơ của em bé 3-4 tuổi chỉ bằng một bữa cơm ngon. Này signature của Hà Úc đó Rim.

Ông bà con mua đất rẫy, mảnh bà con đang ở hiện giờ. Hơn 20 năm trước chỉ có 2 sào là đất canh tác, còn lại là cây rừng, cỏ dại và đá tảng.
Ông bà đổ bao nhiêu mồ hôi, nước mắt và hy vọng vào đấy. Để rồi con cái khôn lớn trưởng thành, có cuộc sống riêng, thì ông bà lại không còn sống chung với nhau nữa…
Hà 3 tuổi, ba 6, nga 8. Ông bà dùng mấy khúc gỗ dựng lều bạt cho tự chơi trong đó. Sau thì có chòi bằng tre, lồ ô, có phiên lớn đan lại thành cái sàn dã chiến. Phải có người lớn bế mới lên được.
Đồ ăn: Cá khô, trứng, tép rang, canh – tạm gọi là canh. Thực tế nó là dung dịch của nước sôi để nguội, gói bột canh(súp), vắt trái chanh vô và … xì xụp. Canh ăn ngon nhất cuộc đời ba.

Hồi đó ông nội hay hỏi tụi ba là lớn lên rồi thì có nuôi ông không, nuôi bằng gì. Như một công thức, nhanh như chớp: Con sẽ cho bố ăn thịt gà. Vừa ngây ngô vừa dễ thương, nghĩ lại mà mắt cay xè con ạ. Xưa nó nghèo, nó thiếu thốn, nó mộc mạc đến như vậy.

TV trắng đen chạy bằng củ điện(tua-bin nước)
Ba hay đi coi ké phim kiếm hiệp kênh DRT(đài Đăk Lăk), phim VTV, phim hoạt hình. Xem trên TV trắng đen của người Thái, nhà chú Đại còn có cả TV màu, được phát bằng củ điện, dẫn nước suối bằng một rãnh nhân tạo tách ra từ dòng chính, mục đích kiểm soát rác chui vào cánh quạt và tăng áp lực xoay tua-bin. Một số nhà lười thì vẫn gắn trực tiếp trên suối. Đang dùng mà điện yếu, kể cả ban đêm là phải xách đèn pin chạy ra dọn lá cây, hoặc lũ về đột ngột thì cuốn phăng mất luôn tua-bin.
Ba chưa bao giờ hỏi ông nội con vì sao nhà mình không lắp tua-bin, trong khi xóm mình nhiều nhà có. Chắc ông con không rành kỹ thuật, đến táp lô điện còn phải nhờ hàng xóm đấu dây.

Không có tủ lạnh, đá trấu, xe cà rem gắn chuông.

Củ điện không dùng được tủ lạnh, chỉ dùng cho phát sáng và TV thôi do công suất nó thấp. Mua đá chạy khá là xa, không phải quán tạp hóa nào cũng sẵn. Đá được trữ trong một cái thùng xốp to và đổ trấu — phụ phẩm của quá trình xay xát thóc thành gạo, tức vỏ của hạt thóc. Về tới nhà thì trong bịch là một cục trấu đen thui, rửa đi mới dùng được. Cà rem – cách gọi kem hồi đó thì cũng phải chờ mua của xe đạp bán dạo, gắn cái chuông kêu leng keng, thùng kem bằng xốp đặt ở đằng sau. Người bán chở đi khắp nơi, từ trong rẫy ra ngoài đường. Tít trong C4 (một nơi tận cùng thế giới :v)
Ba từng đi hái trái chanh, đi mót trái bắp và lấy dép nhựa để đổi lấy kem. Loại kem đá(siro pha loãng với đường hoá học) chứ không phải thành phần sữa như bây giờ.

4. Nhà bị cháy
2003 ông bà nội đang thu đậu nành trong rẫy, ngước lên trông cột khói khổng lồ. Mọi người còn đùa nhà ai cháy mà to thế.
Một lúc sau nhận tin sét đánh, bà con chạy về vội, khóc ngất, trước mặt chỉ còn là đống củi đang dần tàn: bụi than, tro và mấy tảng lớn màu bạc gồm gang thép và nhôm trộn lại, bán mủ bể được mấy trăm ngàn. Cà phê, hoa màu để trong nhà theo khói mà bay lên trời.

Ba đang đi học về, lội bộ tới đầu dốc Nam Xuân thì một chị ba quên tên rồi, chạy tới nói nhà em bị cháy Nam ơi. Đêm hôm đó cả nhà mình, nhiều người họ hàng đều có mặt tại nhà ông bà cố(nhà bà Năm Duyên hiện tại), bà nội con khóc quá trời, dai nữa @@. Nhiều lời an ủi động viên, không khí thật khó tả thành lời…
Ngày hôm sau ba mới được quay về điều tra hiện trường, nhặt ve chai. Ba nhớ là hội đồng hương Quỳnh Lưu và hội Chữ thập đỏ quyên góp tiền, gạo, xẻ gỗ ván, giấy dầu lợp mái, họ hàng người góp của người góp công, ít lâu sau trên nền nhà cũ cất lên căn nhà gỗ mới với nền xi măng to và chắc chắn hơn. Hồi đó gấp gáp quá, các tấm ván xẻ ra từ thân cây tươi chưa kịp ngâm nước, phơi khô, giảm mối mọt cong vênh. Thành thử ra nhà mình sau mấy năm các tấm ván như cá chiên xù, vô tổ chức kinh khủng. Mùa nắng thì bụi bay vô nhà, mùa mưa, mùa cuối năm thì gió và nước mưa cứ thế mà hầm hập.

Biết chỉ là lời động viên thôi, cũng chẳng có cách nào kiểm chứng. Xóm Quảng người ta bảo thời điểm nhà mình cháy vào giờ nước lên, tương lai sẽ tốt đẹp hơn. Còn tốt đẹp ra sao ba cũng không biết nữa…
Ngọn lửa thiêu rụi tất kỷ vật, ảnh chụp của gia đình, giấy tờ gốc, chỉ còn lại là kỷ niệm được giữ ở trong tim mỗi người.

5. Điện lưới, TV màu
Cuối cùng thì cũng hòa lưới điện, đời sống và kinh tế nông thôn cải thiện lên nhiều. Ngoài giải trí TV, Đầu DVD, tủ lạnh, còn có các máy móc chạy bằng điện.

6. Xã hội miền rừng
6.1 Siêu thị “hai sọt”
Bất ngờ đến nay 2026, nhiều nơi vùng núi, vùng hẻo lánh vẫn duy trì mô hình “chợ chạy” này.
Các “chủ doanh nghiệp” đến từ hướng BMT: chợ Đoàn Kết, Duy Hòa. 6h-7h sáng bất kể mùa trong năm, mưa gió bão bùng, đường đất bùn lầy, vẫn lao vun vút trên mấy con xe máy cà tàng, 2 sọt 2 bên, baga giữa là giỏ: chở đầy các loại ẩm thực thượng hạng, tiến vua :v

Nhà mình ăn quen, nhẵn mặt năm này qua năm nọ, riết rồi toàn ăn thiếu(ăn trước trả tiền sau). 2 vụ mùa là 2 lần thanh toán tiền nợ, tin nhau là chính, chả thấy bà nội con ghi chép gì. Bà có thân với một số người bán hàng rong, coi như bạn bè. Không biết bạn bè thì tính lãi có cao hơn không :v

Cấp 1 của ba và Hà úc học ngoài LHP, khi này Hai Nga cấp 2 rồi: 6h30 sáng, 12h trưa đứng trước cổng nhà mình. Thấy ai đi xe máy mà không chở gì phía sau thì vẫy tay xin đi nhờ. Cả làng đều như vậy cả, người chở và người được chở đều thấy vui vẻ không vấn đề gì cả, dễ như ăn kẹo =))

Hôm nào muộn quá rồi mà chưa tìm được người vận chuyển thì phải xin luôn xe 2 sọt. Xe chở cá thịt và bịch nilon dơ thì nó mùi, nó tanh má ơi, và không được ngồi một cách thoải mái. Phải ngồi ghế sau, ngồi trên thanh nối giữa 2 sọt, dạng hai chân :))).
Lớp 4,5 đã biết ngại rồi, bước xuống xe trước cổng trường cứ bị dị dị haha. Nhưng mà không bao giờ bỏ học vì không có xe, đi trễ thì có nhưng rất ít. Bằng một cách nào đó việc tới trường “bị động” ngày đó diễn ra suốt nhiều năm và smooth như sunsilk

Đường đất trong mình, xe ô tô con, xe bán tải ít thấy lắm. Có lần ba chẳng xin gì mà họ dừng lại mở cửa, cũng sợ bắt cóc qua TQ chết pẹ. Trên xe khi thì là các ông kỹ sư điện EVN vào tít trong kia làm thủy điện, khi thì mấy cha ăn mặc như sếp, rồi công ty thuốc bảo vệ thực vật… Nếu bắt cóc ngày đó thì cũng không có cách nào lần ra. không phone, không internet, không camera như bây giờ. Vậy mà từ cấp 1, cấp hai và cả cấp 3 luôn. Nhắm mắt đưa chân =))

7. Vụ mùa
Bối cảnh: những năm 1999–2002, giá cà phê từ 30–40k/kg rơi thẳng xuống còn khoảng 5k vào 2001.
Mức giá này không đủ bù chi phí phân bón, nước tưới, công chăm sóc và thu hoạch. Nông dân lâm vào cảnh vòng lặp ngân hàng + lãi nóng đáo hạn. Nhà mình cũng vậy, nợ chồng nợ, ông bà phải chặt bỏ cà phê, chuyển sang trồng các loại cây nông nghiệp ngắn ngày để cầm cự. Đậu đen, đậu xanh, bông gòn, lạc, sắn(khoai mì), 3 sào lúa nước…
Và gần chục năm sau đó, đậu nành chính là MVP.

Ngày mùa mà ba kể chủ yếu xoay quanh hai việc:
1. Trồng tỉa(cày rãnh – gieo hạt – lấp đất)
2. Xạc đậu(thu hoạch đậu).
Một năm hai vụ. Trước khi gieo trồng, phải làm sạch cỏ – bằng cuốc hoặc phun thuốc trừ cỏ, rồi thuê máy cày xới đất cho tơi. Ngày ấy, máy móc nông nghiệp cũng chỉ có được vài khâu như cày đất và xạc đậu; còn lại tất cả đều làm thủ công – máy chạy bằng cơm.
Có rất nhiều đá tảng, đá cuội trên rẫy, làm hỏng lưỡi cày, năm nào cũng nhặt, mãi không hết…ảo ma canada. Số đá gom được chắc đủ xây cái kim tự tháp mini.

Sau khi thuê máy cày lớn làm đất xong và cho đất nghỉ. Ngày trồng tỉa, ông bà nội gọi công thuê, có khi là đổi công với họ hàng, làng xóm trong rẫy, rất đông để làm cho mau, nhà này xong thì đi trả công cho nhà kia. Tùy deal, bí quá không trả công được thì trả tiền.

Để tạo rãnh gieo đậu, nông dân dùng một dụng cụ tự chế gọi là cày đôi. Hai lưỡi cày được gắn vào một khúc gỗ cứng, vuông vức và đủ nặng để tự ghim xuống đất, khỏi phải tì đè. Hai cán gỗ tròn, dài, được bào nhẵn, phần tay cầm quấn dây cao su cắt từ xăm xe đạp để tăng độ bám. Hai cán nối vào đầu lưỡi cày, và thay vì dùng sức trâu sức bò thì ông nội con, các anh các chú phải cong lưng ra mà kéo. Cách này hao sức tởm. Ba từng thử sức được chừng nửa mét là mặt tái như đít nhái :v

Loại còn lại là cày đơn mua ngoài Cư Jút, cấu thành từ vành xe đạp và bộ khung sắt, không có lốp vì nó không chịu tải, bánh xe chỉ nhằm điều hướng, lực vẫn cung cấp bởi 2 cánh tay. Cày này đẩy chứ không kéo và đẩy theo nhịp, không đẩy một lèo. Lưỡi cày loại này có thể tháo lắp tùy chọn: lưỡi cày tạo rãnh và lưỡi dao ngang dùng để cắt cỏ. Lưỡi rãnh thì cũng giống loại cày đôi kia. Lưỡi dao có độ rộng vừa đủ lọt giữa 2 hàng đậu, khi đẩy lưỡi vừa bật gốc cỏ và làm tơi đất. Đẩy không khéo thì bay luôn gốc đậu.
Nông dân ít học nhưng chịu khó sáng tạo con ạ. Không có máy thì tự chế tool, khẩu hiệu là tận dụng mọi thứ. Nông nghiệp thủ công nhưng tinh thần R&D cũng không hề kém:))

Công đoạn tỉa đậu thường thuê khoảng 5–10 người. Nữ tỉa đậu(gieo hạt), nam cày, còn con nít thì lấp đậu bằng chân.
Cả nhà đi từ sáng sớm khi ngoài rẫy vẫn còn hơi sương. Đun 20-40lit nước suôi để nguội, chuẩn bị cơm trưa cho mình và công thuê từ tối hôm trước.
Bà nội và Hai Nga tỉa, ông nội cày, ba với Hà úc lấp + công thuê.
Cặp giò Roberto Carlos của ba ngoài vì đạp xe đạp chắc cũng do lấp đậu suốt nhiều vụ. Thân pháp + nội lực ba miễn bàn, người lấp phía sau phải truyền nước biển, chỉ kịp nhìn thấy bóng lưng ba. Quá buồn vì không có đối thủ :v Không tin sau này con gặp ông bà, họ hàng cứ thoải mái xác minh :))

3 tháng sau trồng tỉa là ngày thu hoạch, chắc con cũng đoán nó vui như nào rồi :))
Ngày thu hoạch cần nhiều công hơn, có khi lên đến hơn vài chục người.

Theo lời mấy đứa ưa gièm pha thì ba được ông bà nuông chiều từ bé, đấy là giọng điệu gato rõ mồn một
Ba thấy cũng bình thường… :)))
Suốt nhiều năm, bà nội miệng ra rả: “Ai nuôi mày, làm không lo làm, suốt ngày lo tư hữu.” Kakaka. Nhưng ba thì không nhát chết như hai đứa kia, chửi thì chửi vẫn kiên trì vượt khó :v

Thân cây đậu sau khi dùng liềm để cắt, bỏ lại phần gốc, xếp thành nhiều đống nhỏ rải rác khắp rẫy, cắt xong thì mọi người tiến hành gom về bãi tập kết. Việc thu gom có khi theo trình tự ba vừa kể nhưng cũng có khi diễn ra đồng thời, tùy vào thời tiết ngày hôm đó. Tức là làm đến đâu gom đến đó, trời mưa là xôi hỏng bỏng không.
Ba xong task và lò dò sau đít người lớn để “mót đậu”.

Từ những cụm rải rác được gom thành những bó lớn, chừng 10-30kg. Không quá nặng nhưng lại khổng lồ, hạt đậu đã chín, để khô trên cây nhiều ngày và cành khô queo thành ra thể tích bó rất là to tổ bố.
Hồi bé ba coi các anh lớn, vác từng bó trên vai, mặt đất rung chuyển, lừng lững hiên ngang, cảm tưởng như đang ngước nhìn những vị thần sức mạnh. :v . Bác Hưng nhà mình, và bác Toản nhà ông bà Mai Khôi là 2 trai tráng, Titan nhất làng.

Điều lạ. Ba cầm một cái bao bành hoặc một cái sàng lớn để nhặt cây đậu rơi, cứ đoạn nào ba đang căng mắt ra tìm là “tự nhiên” mấy anh bốc vác sau đó làm rớt quá trời, bực ghê nhặt mỏi hết cả tay =)).
Chắc tại ở hiền gặp lành, còn luận điệu của Nga Hà có vẻ chưa bao giờ thấy phục ba cả. Nga với Hà thì không được đi mót như ba. Mối thù mót đậu này sẽ còn kéo dài tới đời con cháu. =))

Bãi tập kết là một khoảng trống giữa rẫy, tiện cho thu gom. Bề mặt bằng phẳng được trải bạt nhằm chống ẩm do hơi nước từ dưới đất xông lên. Xung quanh đào rãnh thoát nước, như một thành lũy.

Ba vừa zalo cho bà nội: năm “trúng” nhất của nhà mình là 4 tấn, năm mất mùa 2 tấn.
Ba ước lượng đống đậu to nhất cỡ 10x6x2m. Tương đương 2 xe bus loại 45 chỗ.
Vì điệp khúc giá – mùa nên phải trồng xen canh. Bà trồng thêm đậu xanh để thu hoạch sớm, có thêm tiền chi tiêu + giảm thiệt hại biến động thị trường.

Quay trở lại, từ mà con sẽ nghe ba lặp lại nhiều trong đoạn này là “xạc đậu”. Công đoạn đưa từng bó từ bãi tập kết lên máy để tách thân, vỏ và hạt – cái máy mà cần con trâu kéo.
Khuân vác đậu cho máy ăn cũng cần chú ý, rút từ trên xuống và luân phiên, đều tay. Trong lúc mệt muốn lòi té còn phải coi chừng mấy cục đá lạc vào đống đậu. Làm hỏng cánh quạt thổi và kẹt buồng tách hạn của cỗ máy.

Những hạt chưa tách được, do đậu chưa chín hoặc còn ẩm, sẽ bị đẩy ra phía sau máy, gọi là “đít máy”. Đây là chỗ các chị, các mẹ, cô dì ngồi sàng lại bằng tay, nhặt những gì còn sót rồi đưa lên xạc lần hai. Đất, sỏi nhỏ lẫn trong đậu cũng bị đẩy ra đây để phân loại.

Phần đậu sạch cuối cùng đi qua một cái sàng lớn, chảy xuống thúng đã đặt sẵn bên dưới. Sau đó đậu được đóng bao, khâu miệng bao rồi mang đi. Một quy trình nghe thì đơn giản, nhưng trải nghiệm của ba đối với nó là 102.

Xạc đậu nành là một trong những công việc chân tay cực nhất mà ba từng làm. Máy xạc liên tục 4–8 tiếng, tai gần như điếc tạm thời vì tiếng ồn, máy phun ra khói bụi, lông từ vỏ đậu, nhỏ nhỏ giống như lông sâu. Tưởng tượng khoảng một tỉ cái lông li ti như vậy bay liên tục trong nhiều giờ, bay thẳng vào mặt, vào tóc, vào quần áo. Máy diesel đời Tống thì khỏi nói, nhả khói đen hơn cả tàu thủy thực dân.
Sau một ca xạc đậu nhìn nhau chẳng khác gì team biệt kích SEAL vừa nằm trong vũng bùn, mặt thì nhem nhuốc, cởi khăn bịt ra, hai lỗ mũi như ống xả xe bị hở bạc.

Phần kịch tính: Tây Nguyên có mùa mưa trùng với mùa thu hoạch. Đang gom đậu hoặc đang xạc mà trời trút nước là điều chẳng gì lạ. Sáng sớm tới rẫy mọi người động viên chủ nhà bằng cách ngước nhìn lượng mây đen và hướng gió rồi khấn vái các kiểu.
Công thuê – những người làm freelance trong ngày mùa, thuê gì làm đó – chắc là họ cũng ngại mưa vì mưa thì phải dừng, mà chủ thì vẫn phải trả đủ tiền. Khấn cứ khấn, khấn xong trời kéo mưa thôi =))

Có những năm cả nhà đang trong chòi ăn trưa, nhìn ra mây đen từ chân đồi kéo xuống mà kinh hồn bạt vía. Đậu chất đống gặp mưa hoặc mưa dầm lâu ngày không xạc được là bị ẩm, mất giá.
Cái nữa, máy xạc đậu thì cần đặt lịch, không phải lúc nào họ cũng chờ mình, cỗ máy cơ khí cồng kềnh có 2 bánh xe phía sau được kéo bằng bằng con trâu hay phóng uế vô tổ chức, luân phiên giữa các rẫy. Chờ mãi mới tới lượt, đến lượt nhà mình thì trời lại mưa.
Có khi mưa ngay trong lúc gặt đậu, phải vội vàng thu gom, chạy như chạy giặc. Có khi đang trú trong nhà, vách thì gỗ mục, mái thì thủng dột. Bên ngoài mưa lớn, áp thấp gió giật hất văng cả bạt che. Đành phải chịu rét ướt, phóng ra mà chiến đấu với thiên nhiên, người lớn không nói gì, trẻ con thì chỉ biết chắp hai bàn tay…
Vất vả mùa vụ, tới cuối cùng thành quả lại phụ thuộc vào những thứ mà người nông dân chẳng thể điều khiển.
Nhưng chưa phải khổ nhất, điệp khúc được giá mất mùa, được mùa mất giá mới thực sự ám ảnh và dai dẳng.
Áp dụng mọi loại cây trồng vật nuôi.

Đậu xạc xong phải chở về. Chủ yếu dùng xe bò, sau này có xe càng(xe công nông). Mà đường vào rẫy thì… gọi là đường cũng hơi xúc phạm khái niệm “đường”. Nó là off-road tự nhiên. Ổ gà, ổ khủng long, đất đỏ, đất sét, dốc, bùn, đá hộc. Mưa xuống thì khóc tiếng Mán.
Nhưng thứ ba ám ảnh nhất hồi nhỏ không phải đường, mà là những đoạn vượt ghềnh đá suối lớn mùa lũ. Xe chở đầy bao đậu, nước chảy xiết. Có khi phải “tăng bo”, tức là giảm tải trọng trên xe cho an toàn. Sức người vác trên vai bao đậu 60-70kg băng băng qua cây cầu gỗ bé tí – làm từ 1 thân cây duy nhất bắc ngang suối. Đường thì trơn ướt.

Ba đứng đó và trố cặp mặt ra nhìn, trong đầu chỉ có một suy nghĩ: té là ngủm. Não trẻ con bắt đầu dựng lên một tỷ kịch bản xe lật, đậu trôi :v Trong khi người thì lớn vẫn tỉnh bơ. Haha.
Vượt qua. Rồi đi tiếp. Năm này qua năm khác…

Sao không bán luôn ở rẫy? Vì hồi đó trong rẫy chưa có kho. Mãi sau nhà mình mới mua 1 xác nhà gỗ và dựng trong nhà trong rẫy. Chịu cực thêm chút để đổi lại, có thể nhận được vài triệu đồng giá chênh lệch. Thời nghèo khó, đó là một khoản tiền lớn.

Thu hoạch vụ 1 xong thì cũng là vừa hết hè. Tiền bán đậu không đủ trả nợ nhưng ông bà vẫn chưa ra một phần để sắm sách vở, đồ dùng học tập, mỗi chị em được may một bộ sơ mi(hồi đó áo quần là một dạng tài sản cố định, đắt đỏ và không nhiều), một đôi dép mới. Cặp thì hai ba năm mua một lần. Ông bà thường chở ba chị em ra chợ Cư Jút, xe máy kẹp 5. Thị trấn cách nhà chừng 15km, hướng về BMT. Mua thêm vài bộ áo quần may sẵn, mũ, thắt lưng, giày thể dục ở mấy sạp quen. Văn phòng phẩm thì vô sách giáo dục huyện ngay đầu chợ.

Hồi đó một cái hộp bút thôi cũng là mơ ước của ba rồi. Khẩu hiệu của bà: Tối thiểu chi phí – Tối đa hiệu quả :v. Chỉ mua đúng nhu cầu(nếu rẻ).
Cả cuộc đời bà con, đến tận giờ cái j cũng dè sẻn, bà toàn nói ba mẹ, hai Nga, Hà là lãng phí :v


Sắm sửa xong thì cách vài tuần mới khai giảng, ngày nào ba cũng đem ra ngắm nghía và…ngửi. Mùi của tuổi thơ hạnh phúc. Nhỏ ba quý đồ vật lắm, giờ đỡ nhiều rồi :v. Có lần ba ôm dép đi ngủ, thơm, hít hà đôi dép, khi còn ở với ông bà cố haha. Con đã bao giờ quý món đồ nào như vậy?

Viết tới đây thấy thương ông bà. Hy sinh tất cả để nuôi dạy các con, sống đời cơ cực, nghèo và tủi, nhưng chưa bao giờ than vãn và trách móc. Làm mọi cách chỉ mong các con có thể thoát khỏi số kiếp “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời”

8. Cà phê
“Ly cà phê như muốn nói nói cùng em câu gì
Ly cà phê như muốn hát hát cùng em câu gì
Hương bay theo làn khói vẽ mùa xuân long lanh
Hương bay theo làn tóc vẽ tình yêu mong manh…”

Lời bài hát nhẹ nhàng thơ mộng nhưng sự thật, chính những người mà sống chết với cà phê lại chẳng hề được tận hưởng cái chất lãng mạn đấy tẹo nào. Nó khắc nghiệt đến khốn nạn.

Vào Sài Gòn, mãi đến 2022 ba mới cần tới cà phê để tập trung hơn cho mấy job thâu đêm. Ba không mê, không nghiện cà phê, chỉ coi như một thức uống cho người nghèo :D.
Mỗi khi đọc bài về cà phê nguyên chất, nghe chém gió thức uống của thành công hoặc Cà phê triết đạo blabla. Ba chỉ thấy hài hài, tặc lưỡi: Các ông biết cái đíu gì về nó mà bốc phét. Thứ các ông uống trong này pha đậu nành rang, độn bắp rang tùm lum. Rồi bày đặt câu chuyện hành trình nọ hành trình kia, gu với chả vẽ vời 101 cách pha chế :v
Với tôi, gia đình tôi, quê hương tôi. Giọt đắng ngoài là thức uống như một tín ngưỡng. Nó còn là nước mắt, là hơi thở, là giấc mơ và là lịch sử của cả một thế hệ.

2008 cà phê hồi phục sau thập kỷ khủng hoảng.
Ông bà con mua thêm 1 rẫy cà phê và trồng lại 1 hecta.
Đi làm cỏ bồn cà, nạo lá vét thành bồn bón phân. Kéo ống, tưới đêm và trông máy bơm ngoài bờ suối.
Ông nội cho ba đi tưới thuê cho nhà người ta để có tiền tiêu, đi lên BMT chơi với mẹ con những năm cấp ba.
Cà phê phục hồi được 10 năm nhưng không cứu dân mình khỏi cái nghèo.
2012-2018 lại thêm 1 chu kỳ chạm đáy mới. Ông con phá sản.
2021 tai nạn xay cà phê làm bà nội con mất đi bàn tay phải.
2018-2023: Giai đoạn ba sẽ không cần nói thêm nữa.
2023: Cà lên đỉnh 130k. Và giữ giá + giá đất nông nghiệp cao đến bây giờ.
Con thấy đó chu kỳ cf và cuộc sống TN như là một.

9. Chiếc PC đầu tiên
2008, bà nội sanh chú Bảo. Nhà mình mua một căn nhà gần chợ Nam Dong, đưa Hà về đó học cấp hai. Hai cha con vẫn ở dưới Krông Nô. Ba học lớp 8, Hai Nga ra huyện ở trọ để học lớp 10.
Trước đó vài năm, bạn bè ba nhiều đứa đã sắm PC, loại màn hình CRT lồi lồi to tổ bố.. Ba thì “mang tiếng” là học siêng + tư chất không tệ, lại rành máy tính, mà nhà lại chẳng có điều kiện sắm sanh. Buồn lắm huhuhu. Thèm nhỏ dãi suốt nhiều năm trời.

10. Võ lâm 2

Các buổi trưa văn phòng, ba đeo headphone, volume 20%, nghe Tam Sinh Duyên và Kiếm Hiệp Tình Duyên rồi tranh thủ ngủ chừng 10 phút…suốt nhiều năm.
Võ Lâm 2 là game của tuổi thơ ba, cả một quãng dài lớp 6 tới cuối 12, nhiều kỷ niệm gắn với gia đình chú Đại, Thọ, bác Lâm.
Việc phi pháp duy nhất mà ba làm tính tới bây giờ là ăn trộm cà phê ngoài vườn của người ta, đem bán lấy tiền chơi Võ Lâm 2. Đồng phạm gồm Lâm, Đại; còn Thọ với Phước ba không nhớ có tham gia không, hình như là có.

2006-2009 các quán nét tít ngoài thị trấn Đăk Mâm cách nhà hơn 10km. Một đêm trăng, sáu thằng xách xe đạp, mang theo vài cái đèn pin. Đứa đi đầu và cuối rọi cho cả bọn. 7–8 giờ tối đạp xe hơn 1 tiếng, vượt đèo nhỏ và đèo lớn để tới quán nét anh “Đại” gần Nghĩa trang Liệt sĩ thị trấn Đắk Mâm, cày nhiệm vụ và pk võ lâm 2.
Lượt đi toàn leo dốc, có 3-4 đoạn dựng đứng không đạp nổi phải dẫn bộ. Lượt về thì đổ đèo khỏe re, có lúc ngủ gật quên bóp phanh, xích thố của ba phi cũng cỡ tên lửa phòng không :v

Chơi đến gần 4-5 giờ sáng nguyên đám lại dắt díu nhau về, mắt đứa nào đứa nấy mở không nổi. Gần về đến nhà, còn cách vài cây số, ba lủi chiếc xe đạp vô mẹ cái bờ rào nhà người ta. Sau đó ba cũng chẳng nhớ bằng cách nào mình về được, chỉ nhớ lúc mở mắt ra thì đã trên giường nhà chú Đại rồi.
Cứ ngỡ chuyện vui sảng này sẽ được đem kể hoài, gặp mặt hàn huyên với mấy anh em.

5 giờ sáng 25 tháng Chạp 2024, trước ngày nghỉ Tết 1 ngày. Bình thường ba hiếm thức dậy vào giờ này. Hôm đó khua tay tìm dt thoại xem giờ, vô thức bật fb, Thọ báo anh Hai đi rồi… Ba gục xuống khóc như một đứa trẻ, tất cả ký ức bốn anh em ùa về.

11. Những đứa bạn người Thái
Cấp 1 ba hay đi chơi với mấy đứa bạn người Thái, kiểu đi tìm điểm cùng tận của quả đất. Nghĩ bụng đi qua khỏi hết 4 dải núi quanh nhà là sẽ gặp bức tường thế giới. Ảo ma canada :)). Xong vừa đi vừa bàn nhau xem nếu gặp voi thì đối phó kiểu gì, gặp hổ thì chạy hướng nào. Cuối cùng thì chân mỏi nhừ, bụng đói, câu trả lời mãi là bi ẩn :v
Đặc biệt mấy thằng bạn người Thái này nó dạn điên. Thấy rắn là ba cắm mặt chạy trước. Một phút sau quay lại thì đã thấy nó chui ra khỏi bụi, trên tay cầm đối tượng thân dài – Xoay xoay con rắn cho nó thè lưỡi ra, mặt tỉnh bơ chỉ như đang cầm cái dây thừng. Thiên địch của loài rắn chắc là tụi Thái dúi. Còn ba thì hãi chết mẹ, nó gặp rắn như vớ được vàng.

Lớp 2, buổi trưa đi học với bác Vinh, Vương, tụi ba Thái rủ nhau đi sớm, ghé suối sau vườn nhà bà cố con(bà Năm Duyên hiện tại) để… tắm tiên. Người Thái có cái đặc sản đi trước thời đại – cần nhân rộng :v
Con nít thì auto chẳng mặc gì, cứ thế nhảy tủm tủm xuống suối. Thanh niên trở lên thì kín đáo hơn tí. Họ dùng một miếng thổ cẩm tối màu, to như cái bao bành, quấn quanh người, đại khái giống cái quần một ống đại. Một tay giữ, tay kia kỳ cọ tắm táp. Đến bây giờ ba vẫn chưa được mục sở thị cơ chế hoạt động kkk.

Mà ảo nhất là lúc đang tắm thì trai gái “va quẹt” vào nhau chẳng ngại gì. Nhưng lên bờ mặc quần áo, bước ra khỏi con suối thì lại đỏ hết cả mặt nếu vô tình chạm mặt.

Vết sẹo dưới cằm:
Trò vui kích thích nhất là leo lên cây cầu khỉ cao cỡ 3m, ba từ trên cầu nhảy xuống mặt nước: Véo… “ÁAAAAA…” Cằm sượt qua đầu thằng Chiến. May tổ tiên độ, chỉ trong đường tơ kẽ tóc, góc nghiêng hợp với trục trái đất chứ không rơi vuông góc. Nếu không đã không biết chuyện gì đã xảy ra. Ba choáng váng. Máu chảy đỏ cả người. Nguyên đám hoảng loạn. Mấy anh chị lớp lớn chạy đi kiếm lá mui (lá cộng sản), nhai nát rồi nhổ nước bọt phẹt phẹt vào đó, sau đó đắp lên cằm ba. Ba lúc này lịm cmn rồi. Nhìn vũng máu mà ớn quá. Đây là lần đầu tiên trong đời bị ngoại thương nặng đến vậy.
Quay sang hỏi một anh, quên tên rồi: “Anh ơi, em có chết không?” Anh ấy lặng một lúc: “Sống tốt. Chỉ giảm đi độ đẹp trai đôi phần thôi.” Ba nghe xong cũng yên tâm. Nghĩ bụng tài năng thiên phú chắc sẽ bù đắp được cho cái vết sẹo cuộc đời này.
Thế là ráng mặc quần áo vào rồi đi học, vừa đi vừa rên rỉ. Tối hôm đó, bằng tất cả năng lực ngụy trang và am hiểu hình học né máy quét của bà nội con, ba tạm có được một giấc ngủ. Người hơi sốt vì đau.
Sáng hôm sau bà đưa cơm cho ăn, thấy thằng con mặt mày nhăn nhó, da dẻ tái mét thì bắt đầu thấy có mùi. Hồi bé đúng kiểu không sợ gì, chỉ sợ bị phát hiện.
Kq ông nội tức tốc chở ba lên nhà Tôn Nghị, ngay sát trường Tiểu học Lê Lợi, để khâu cằm. Đang ở đó thì mẹ cái thằng Nam, con ông Tôn, quay qua nói: “Hôm qua em nghe anh Nam nhảy cầu chảy rất nhiều máu. May mà thân thủ phi phàm, không thì lành ít dữ nhiều.” Ba phải gạt phắt ngay: “Làm gì có. Này chơi tự té thôi.” Rồi ba nói huyên thuyên sang chuyện khác, cố chứng minh đây chỉ là một chuyện bé tí không xi nhê gì hết :v
May là không có mặt mẹ ở đó. Chứ không thì về nhà ngoài cái cằm được khâu, khả năng cao cái đít dặm phấn hồng. Vết sẹo thì còn đến bây giờ. Chứng tích lịch sử của thời kỳ chơi ngu lấy tiếng kkk

12. Hai mùa trong năm
Tây Nguyên có 2 mùa, mùa khô từ tháng 11 đến hết tháng 4 năm sau thì suối cạn trơ đá.
Kỷ niệm tát nước bắt cá và sò, hến cho tới đi dọc suối nhặt củi về đốt lửa đêm giao thừa. Có năm ba với bác Lâm, chú Đại, Thọ, Phước kiếm được một cây gỗ tạp thân xốp dài chắc hơn 20m, đường kính vừa đúng một vòng ôm của con nít. Cả đám vừa kéo vừa khiêng từ con suối lớn về nhà bác Lâm. Người lớn trong nhà nhìn ra chắc ai cũng phải sửng sốt.
Ngọn lửa lớn, cháy rực đêm 30 là nghi thức hằng năm của đám con nít, một big project thể hiện trách nhiệm, sức mạnh đàn ông :v. Đống củi của nhà mình ba phải dành cả tháng mới xong, to như tòa Landmark 81, sáng khắp một vùng cao nguyên vô tận…=))

Dấu hiệu mùa mưa: Chiều vừa học về nhà, vứt xe đạp khi thấy nước trên đập bắt đầu xả và dâng lên trong con suối trơ đá phía sau vườn, chẳng nghĩ gì thêm, ba phóng xuống bơi mấy vòng. Ôm đại một khúc gỗ trôi dạt, leo lên giả làm thuyền trưởng, mặc kệ nước đang chảy như thế nào. Đoạn suối ngay sau lưng nhà ông bà từng có một em bé chết đuối. Bọn trong xóm còn kể đâu đó từng có người lính được chôn ở khu vực này nhưng không biết chính xác vị trí, thỉnh thoảng còn báo mộng gì đó. Hồi đó nghe thì ừ ừ cho qua, vẫn xuống suối bơi như rái cá chả nghĩ gì. Sau này lên Sài Gòn lâu lâu nhớ lại đoạn này tự nhiên thấy ớn ớn. Độ lì đòn và không sợ hãi tỉ lệ nghịch với tuổi tác.

Cao điểm mùa mưa, nước suối quện đỏ phù sa, cá từ đập thủy lợi tràn xuống rất nhiều. Nước đục, cá háu ăn, thời điểm tuyệt vời cho đám cần thủ người Thái thể hiện skill. Ba học được từ đám bạn cách thắt móc câu giấu dây, nung chảy chỉ miếng rồi tạo thành mấy cục chì hình trụ có đục lỗ, tìm những cây tre già, cao vút và lóng đều để làm cần. Mồi câu thì có món đặc sản là mối cánh. Cứ sau một trận mưa to là mối trong rừng bay kín cả nhà, bật đèn lên cái là tụi nó bu vào như đi dự concert, bay kín nhà, bay cho cố rụng cánh và lăn ra donate xác cho kiến, kiến khắp mặt đất, khắp nền nhà. Chỉ cần khua tay một cái là có thể bắt được cả nắm mối bay.

Âm nhạc thời kỳ này chủ yếu là Duy Mạnh. Người đồng bào đặc biệt thích “Kiếp đỏ đen” và toàn bộ hệ sinh thái “tình ca Tây Bắc”.

13. Hoa xuyến chi
2004-2009 Hoàng kim của thế giới V-pop và nhạc Hoa lời Việt. Phim bộ kiếm hiệp, phim truyền hình Trung – Hàn chiếm sóng.
Phong trào thần tượng khởi sinh, bắt chước mấy anh chị lập nhóm chơi chung: Hoa Xuyến Chi, tên nhóm do ba đặt, thành viên gồm Quỳnh, Phương, Phượng, Hợi, Nam, Châu, Hằng. Chỉ có ba ở Krông Nô, bộ chỉ huy thì ở Nam Dong :)).
Kỷ niệm đầu tiên và duy nhất với nhóm: Lần đầu trong đời ba được tổ chức sinh nhật. Lớp 4,5 gì đó. Mọi người gói quà, viết thiệp rồi gửi xuống cho ba. Cất trong tủ TV, quyết tâm không khui trước ngày. Ba muốn tận hưởng cảm giác ấy càng lâu càng tốt :v
Trưa hôm sn đáng ra phải là một kỷ niệm vui bá cháy bọ chét, ai ngờ lại là một bi-hài kịch. Học về vứt xe mở cửa chảy thẳng vào tủ, mở cánh cửa và…wtf, tất cả những gì xuất hiện trước mặt là giấy gói, mấy cái nơ và… những cái hộp đã bị xé toạc. Toàn bộ quà sinh nhật của ba đã bị đứa ml nào khoắng sạch. Không còn gì ngoài hiện trường vụ án và cái mặt nghệch ra, còn chưa kịp định thần của một lucky boy tháng 6 huhu
Ba khóc như mưa, đạp cửa chạy ra vườn, nước mắt rơi làm chết úng vài gốc cà :v
Đứng giữa trời xanh ngẩng đầu và hét lớn: “AI ĂN TRỘM CỦA TAOOOOOO!!!”……………………………
Suốt bao nhiêu năm ba cũng chưa từng hỏi bác Phượng xem hồi đó bên trong mấy cái hộp là quà gì. Viết tới đây ba phải nhắn hỏi mà bác Phượng cũng quên luôn rồi, quà và hung thủ bí ẩn ngang nhau @@

Nhạc giai đoạn nghe đủ thể loại, chợ bán đĩa nhạc nào thì nghe loại đó. Lương Bằng Quang, Phạm Khánh Hưng, Duy Mạnh, Mỹ Tâm, Đan Trường, Lam Trường, Ưng Hoàng Phúc, Đàm Vĩnh Hưng, Phương Thanh, Thanh Thảo, Quang Dũng, Cẩm Ly, Quang Vinh, Kasim Hoàng Vũ, Hồ Quỳnh Hương, Lương Bích Hữu, Phạm Quỳnh Anh, Nhật Tinh Anh, Khánh Phương, Bảo Thy, Minh Hằng, Đông Nhi, Khổng Tú Quỳnh, Tóc Tiên, Tùng Dương, Lưu Hương Giang, Hà Anh Tuấn… rồi H.A.T, GMC, Mây Trắng, MTV…

14. 5 người một chiếc xe máy
1998 bán hai xe máy và tới tận 2006: Ông bà mới có tiền mua lại xe máy TQ – Honda fake: HONLEI =))

Trước đó nhà mình phải đạp xe đạp 25km về Nam Dong, còn vào thị trấn Krông Nô thì cỡ 10km.
Ông bà nội con từng đạp xe hơn 40km vào Krông Ana, thôn của mẹ con, để đi cộng tu. Cũng từ đó quen biết ông cố ngoại con, ông Sáu – duyên tiền định hehe.

Hồi chưa có xe máy, nhà mình nhiều lúc phải mặt dày đi mượn xe người thân. Ông nội kể có lần đi mượn xe dù đã dạm từ trước vài hôm, họ buông lời: “Suốt ngày mượn xe, không mua mà chạy.” Mặc dù hôm mình có việc thật sự mới phải đi mượn. Vừa nhục vừa tủi nhưng nghèo thì biết làm sao…

Ráng mãi thì nhà mình cũng sắm được một con xe…Bữa mua về, xe để ngoài sân nền đất, chạy rô-đai 3-4 ngày. Cả xóm qua thầy bói xem voi :v. Người này soi, người kia phán máy móc, người thì hỏi giá…
Thôn Quảng Đà hồi đó có cái nết hay hay: mua được cái gì mới là phải rửa. TV mới> rửa, xe máy mới>rửa, nếu có máy rửa chén chắc cũng rửa :v
Kiểu nông dân đói ăn, quanh năm cá khô, rau cỏ qua ngày. Chỉ đợi dịp nhà nào sắm món gì, lấy cớ mà nhậu nhẹt tưng bừng một bữa, còn hôm sau thì vẫn cá khô thôi :))

Có xe máy rồi thì cả nhà 5 người ngồi trên một con xe…”thuận tiện”, tình cảm và gắn bó 😀

15. Bếp củi
[Nội dung mở đầu phần 15]

16. Xone FM
[Nội dung mở đầu phần 16]

17. [Tiêu đề phần 17]
[Nội dung mở đầu phần 17]

18. [Tiêu đề phần 18]
[Nội dung mở đầu phần 18]

19. [Tiêu đề phần 19]
[Nội dung mở đầu phần 19]

20. [Tiêu đề phần 20]
[Nội dung mở đầu phần 20]